Kitab Loghat Mĕlayu/ا
| ابا | aba, (Ar. ابى) ayah, bapa = ابه |
| ابتداء | ibtida’, Ar. pěrmulaan; lil’ibtida’ sa-běrmula. |
| ابجد | abjad, Ar. angka bilangan huruf, sěperti; ا = 1, ب = 2, ج = 3, د = 4; di-pakai dalam firashat. |
| ابد | abad, Ar. (1) masa yang akan datang, tiada těrhingga lama-nya, (2) kurun, tempoh sa-ratus tahun. Abadi, yang tiada těrhingga lama-nya, kěkal. |
| ابدال | abdal, Ar. nama bagi tujoh puloh orang aulia Allah. |
| ابعد | ab‘ad, Ar. lěbeh jauh. |
| ابلور | abělor, Far. (1) puteh, sapěrti puteh mata; (2) K. belang, ia-lah kuda abělor. |
| ابليس | Iblis, Ar. Shaitan. |
| ابن | ibn, Ar. bin, anak dari-pada. |
| ابو | abau, K. suatu jěnis kura-kura. |
| ابي | abi, Sk. ta’ bena, tiada endah, ta’ herau, ta’ fěduli; měngabi, měmbantahi. |
| ابيد | abid, Ar. = abadi. |
| ابيمان | abaimana, Hind., dubor. |
| اتام | utama, I. Sk. těrlalu baik, těrlalu tinggi pangkat-nya. II = atma, Sk. nyawa; utama jiwa. |
| اتر | atar, (Ar. عطر) bau-bauan. |
| اتفاق | itfak, Ar. sa-fakat, běrsatujuan. |
| اتو | atau, atawa, Sk. salah suatu. |
| اثبات | ithbat, Ar. měngithbatkan (1) měngaku, (2) tětapkan. |
| اثر | athar, Ar. běkas, kěsan, jijak. |
| اجاب | ijab, Ar. sěmpurnakan (hajat). |
| اجازه | ijazah, Ar. (1) 'certificate' (2) izin, kěběnaran. |
| اجتهد | ijtihad, Ar. usaha; pileh = اجتهاد. |
| اجار٢ | ajar-ajar, Sk. orang pěrtapa dari-pada ugama Hindu. |
| اجرة | ujrat, Ar. gaji. |
| اجوق | ajok, měngajok. měngejek, giat. |
| اجل | ajal, Ar. (1) gěnap pěrtanggohan umor; (2) waktu akan mati. |
| اجماع | ijma‘, Ar. běrhimpun; pěrhimpunan orang. |
| اجمال | ijmal, Ar. kětěntuan, kětěrangan; ijmalkan, těntukan maana. |
| اجناس | ajnas, Ar. běrjěnis-jěnis. |
| اجي | aji, J. raja; Rama Aji, ayahanda baginda; Sang Aji, yang dipěrtuan. |
| اچارا | achara, Sk. sharat, jalan ugama. |
| اچيتا | achita, Sk. běras. |
| اچر | achar, I. Hind; jěrok. II. K. lembah, lěchah. |
| اچڤ | achap, (1) pěnoh těpu. (2) Achap-achap (a) lěkas; (b) sělalu. |
| اچن | achan, ajok, giat. |
| اچو | achu, I. měnchoba, měngugut. II. Achuan, Tam. tuladan, chontoh, těmpat tuangan. |
| اچوم | achum, asut, adu běrkělahi antara dua orang. |
| اچي | achi, I. jadi; ta’ achi ta’ jadi. II. achi-achi, kayu panjang guna-nya měnggulong layar. III. Tam. kakak. |
| احترام | ihtiram, Ar. hormat; muhtaram, yang běrhormat. |
| احتمال | ihtimal, Ar. tanggong děrita; agak andai-nya. |
| احد | ahad, Ar. satu; ahadkan, satukan, kahwinkan. |
| احرام | ihram, haram, pantang. |
| احسان | ihsan, Ar. kěbajikan, kěbaikan. |
| احكام | ahkam, Ar. hukum-hukum. |
| احمد | ahmad, Ar. yang patut di-puji. |
| احمر | ahmar, Ar. merah. |
| احمق | ahmak, Ar. těrlalu bodoh. |
| اخبار | akhbar, Ar. (1) pěrkhabaran; (2) warta, kěrtas khabar. |
| اختلاف | ikhtilaf, Ar. běrsalah-salahan. |
| اختبار | ikhtibar, Ar. pilehan, muslihat. |
| اخر | akhir, Ar. pěnghabisan, kěsudahan; akhir zaman, hampir hari kiamat. |
| اخلاص | ikhlas, Ar. tulus, suchi. |
| اخوان | ikhwan, Ar. saudara. |
| ادب | adab, Ar. pěrangai yang baik; bahasa; santun. |
| ادو | adu, I. Hind. lawan. II. Běradu, tidor (bahasa dalam); pěraduan, těmpat tidor. III. Měngadu, měndaawa. |
| ادوق | adok, champor, gaulkan. |
| ادون | adun, I. chěrmat, běrhias. II. Měngadun, měnguli. |
| ادي | adi, Sk. těrtinggi, těrutama, těrlalu. Adiraja, ’diraja, gahara, yang těrlalu tinggi kěrajaan-nya. Angkatan raja ’diraja, jěnazah. Adiwarna, yang terlalu baik warna-nya. |
| اديب | adib, Ar. běrbahasa. |
| اذان | azan, Ar. bang. |
| اذرڠ | azarang, Fars. merah bagai api, běrcahaya. |
| اذکار | izkar, Ar. pěringatan; těrsěbut pada orang yang kěrap měnguchap nama Allah (běrzikir). |
| اذن | izin, Ar. kěběnaran. |
| ارادة | iradat, Ar. hukum Allah, kěhěndak Allah. |
| ارباب | arbab, Ar. rabbi-rabbi, tuan-tuan. |
| اربعا | arba‘a, Ar. (1) ěmpat; (2) hari ěmpat, hari Rabu. |
| ارچا | archa, Sk. patong, gambar timbul. |
| ارحم | arham, Ar. rahim, yang měngasehani. |
| اردي | ordi, pěrentah, hukum. |
| ارس | aras, měngaras, timbul sama tinggi děngan, takat, had. |
| ارشاد | arshad, Ar. pěmimpin Tuhan. |
| ارڤوس | arpus, suatu jěnis damar guna-nya bagi měmbaiki tali biola. |
| ارق | arak, I. Ar. minuman yang haram. II. Usongkan děngan běramai-ramaian, hantarkan; binatang timor pěngarak siang. |
| ارکين | arakian, dan lagi. |
| ارل | aral, Ar. gěndala. = عرض |
| ارم | aram, I. běrděndaman. II. Aram-těmaram, těrang-těmarang, kabor. III Aram-aram, rangka pulang hari di-pěrbuat di-kěliling sa-suatu yang hěndak di-bangunkan. |
| ارماد | armada, Port. angkatan kapal pěrang. |
| ارنب | arnab, Ar. tikus Bělanda. |
| ارنڠسن | ariningsun, J. adinda. |
| ارواح | arwah, Ar. ( - roh=toh) (1) sěmangat ; (2) al-marhum, yang di-kasehi Tuhan (si-mati). |
| اره | arah, Ar. hala, tentang |
| اري | ari, I. kulit ari lapis kulit yang di-luar. Ari-ari, bawah perut. II Ari Ar. tali bagi kěpala kuda; měngari, měmasang tali itu. |
| اريا | aria, I. Sk, gělaran raja-raja Jawa. II. Hind tarek naik tali. |
| اريت | arit, J. (1) bengkok ; (2) pisau pěnyadap. |
| اريس | aris, rias batang pisang. |
| ازالة | izalat, Ar. pěnghabisan, tammat. |
| ازل | azal, Ar. masa yang tiada běrpěrmulaan ; dari-pada azal datang-ku pada abad |
| ازهر | izhar, Ar. chěměrlang. |
| اس | asa, Sk. harap. II ěsa suatu; mengěsakan―hěrti-nya tauhid měngěsakan Tuhan. III Asakan, lamun, jika, asalkan. |
| اساهن | asahan, I. pinggan běsar. II nama něgěri |
| استاذ | ustadz, Fars. tuan, guru |
| استاک | astaka, angkat-angkatan sa-rupa astana kěchil. |
| استان | astana, Sk. těmpat raja běrsěmayam, rumah raja. |
| استبراء | istibra’, Ar. běrsuchi. |
| استبرق | isitibrak, Ar. kain sitin, kain sutěra. |
| استثنأ | istithna’, Ar. kěchuali, pěrbezaan ; měngistithnakan bezakan, kěchualikan. |
| استخارة | istikharat, Ar. pilehan; sěmbhayang istikharah, kěrana měmohonkan yang baik di-antara dua pěkěrjaan. |
| استسلام | istislam, Ar. masok ugama Islam. |
| استظهار | istidzhar, kěnyataan. |
| استعادة | isti‘adat, Ar. ‘adat, rěsam. |
| استعارة | isti‘arat, Ar. ‘ibarat |
| استعمال | isti‘mal, Ar. pěkěerjaan. |
| استغفار | istighfar, Ar. minta ampun. Istighfaru’llah! moga-moga di-ampuni Allah! |
| استڠݢار | istinggar, Port. sěnapang. |
| استڠݢي | istanggi, Sk. abok kayu yang di-wangikan; asapan. |
| استفهام | istifham, Ar. faham, měngěrti. |
| استقامه | istikamah, Ar. kěadilan, běnar |
| استکون | astakona, Sk. pěchah dělapan ; nasih běrastakona, nasi těrhidang dalam těmpat yang pěchah dělapan rupa-nya |
| استميوا | istimewa, těrlěbeh lagi, tambahan pula. |
| استنجأ | istinja’, bersuchi ayer běsar atay ayěr kechil. |
| استوأ | istiwa’, Ar. sama těngah, běrsamaaan dua pehak. Khattu’l-istiwa’, gaarisan yaang di-těngah-těngah pěta duniaa, jalan matahari. |
| استهلال | istihlal, Ar. pěrmulaan |
| اسد | asad, Ar. singa. |
| اسراڤيل | Israfil, Ar. Malaikat yang akan měniup sangkakala pada hari kiamat. |
| اسفل | asfal, Ar. hina, kěji. |
| اسکندريه | Iskandariah, Ar. Alexandria. |
| اسلام | Islam, Ar. měnjunjong titah Allah. اسلامي Islami, yang běrugama Islam; sělamat. |
| ايو | ayu’, J. pěrmai, molek. |
| ايوان | aiwan, Fars. ( = diwan) astana, balai. |
| ايه | ayah, ايهند ayahanda, bapa. |
| ايه | ayah, Port. pěngasoh, pělayan kanak-kanak. |
